Berichten

Geplaatst op

Save the date: congres over steden in Middeleeuws Vlaanderen

Op 15 en 16 oktober organiseren prof. dr. Wim De Clerc (Universiteit Gent), Lennert Lapeere (Universiteit Gent), Jan Decorte (CO7) en dr. Hannelore Franck (Yper Museum) in Ieper een congres over het ontstaan en de groei van steden in het graafschap Vlaanderen tussen de tiende en dertiende eeuw.

Het graafschap Vlaanderen behoorde tot de meest verstedelijkte regio’s van middeleeuws Europa en onderzoek naar de vorming en groei van steden heeft dan ook steeds een sterke traditie gekend in Vlaanderen. In de voorbije decennia hebben historisch en stadsarcheologisch onderzoek op lokaal niveau heel wat nieuwe gegevens opgeleverd. Dit biedt de gelegenheid voor een nieuwe, geactualiseerde synthese van de stedelijke ontwikkeling in de volle en late middeleeuwen in het Graafschap Vlaanderen.

Een volledig programma volgt binnenkort, maar twee keynote speakers hebben alvast bevestigd: prof. dr. Jan Dumolyn (Universiteit Gent) zal praten over stadsontwikkeling in de vroege en volle middeleeuwen; Lennert Lapeere zal nieuwe gegevens presenteren over de stadsontwikkeling en textielindustrie in Ieper.

Inschrijven kan tot 10 oktober via de website van Yper Museum.

Geplaatst op

Vacature: doctoraatsbeurs stadsgeschiedenis

Aan het Centrum voor Stadsgeschiedenis aan de UAntwerpen is een vierjarige doctoraatsbeurs Middeleeuwse Stadsgeschiedenis beschikbaar onder begeleiding van promotoren Tim Soens en Peter Stabel. Het onderzoeksproject “Leven in tijden van crisis. Veerkracht door aanpassing en accommodatie in de middeleeuwse stad: Gent, 1436-38” bevindt zich op het snijpunt van ongelijkheidsonderzoek en rampenstudies om op die manier de veerkracht te historiseren. Meer informatie over deze vacature is terug te vinden via deze link. Solliciteren kan nog tot en met 16 augustus 2026.

Geplaatst op

Vijfde editie Mmmonk School

Op 3 en 10 december 2026 staat alweer de vijfde editie van Mmmonk School, in samenwerking met Henri Pirenne Institute for Medieval Studies, over het middeleeuwse boek op het programma. Deze online sessies van 16u tot 18u gaan dit jaar dieper in op de verkenning van auteursportretten in miniaturen en hun rol in het ontstaan van het concept “auteur” (Jeffrey Hamburger, Harvard University); stoffen boekcovers, een geliefd maar complex materiaal (Cécile Brossard, Bibliothèque nationale de France); en bindtechnieken (July Van Malderen en Tatiana Gersten, KBR). Meer informatie over het volledige programma en hoe je je kan inschrijven, zal na de zomer volgen op deze pagina.

Geplaatst op

Vacature: postdoctoraal onderzoeker UGent

De vakgroep Letterkunde aan de UGent is op zoek naar een postdoctoraal onderzoeker (40%) binnen het FWO-project ‘De oorsprong van de Bijbel in het Nederlands: De vroegste Middelnederlandse vertalingen van bijbelteksten (ca. 1200-1350)‘. Rond 1360 begon de zogenoemde Hernse Bijbelvertaler aan de eerste vrijwel volledige Nederlandse vertaling van de Bijbel. Ruim vóór deze mijlpaal waren echter al verschillende bijbelteksten afzonderlijk in het Middelnederlands vertaald, zoals de evangeliën, het Leven van Jezus, de Psalmen en de Apocalyps. Deze oudere vertalingen werden later in wisselende mate gebruikt door de Hernse Bijbelvertaler. Als postdoc zal je voornamelijk werken binnen het deelproject De vroegste Middelnederlandse vertaling van de vier evangeliën in co-tekst en context en haar receptiegeschiedenis (Leven van Jezus en evangelieperikopen). Dit deelproject onderzoekt belangrijke subgenres binnen het corpus van evangeliegerelateerde vertalingen, vergelijkt geselecteerde Middelnederlandse versies met hun tegenhangers in andere volkstalen, bestudeert de religieuze, intellectuele en sociaal-culturele contexten waarin deze teksten ontstonden en circuleerden, en analyseert patronen van tekstoverlevering en hun implicaties voor het oorspronkelijke gebruik en doel. De volledige vacature is terug te vinden via deze link en je kan nog solliciteren tot en met 30 juni 2026.

Geplaatst op

Lezing Koert Debeuf: De renaissance begon in Bagdad

Op woensdag 10 juni verwelkomt het Erasmushuis prof. dr. Koert Debeuf – professor Midden-Oosten en Wereldpolitiek aan de Vrije Universiteit Brussel – voor een lezing over de invloed van de Arabische wereld op de westerse renaissance. Die invloed uitte zich onder meer in de architectuur en de filosofie, en was groter dan vaak gedacht. Debeuf schetst hiermee een verfrissend beeld over de relatie tussen het Westen en het Oosten.

Alle informatie is te vinden op de website van het Erasmushuis.

Al-Bîrûnî, Sanʿat al-Asturlâb (De kunst van het astrolabium). Onbekende oorsprong, 13e eeuw. Paris, BNF, ms. arabe 6860, fol. 41v.
Geplaatst op

Boekvoorstelling: Valleien vertellen

Op 30 juni wordt het boek ‘Valleien vertellen. Een landschapsbiografie van de Dijle, de Demer en de Gete’ voorgesteld. Onze valleilandschappen zijn het resultaat van een duizenden jaren lange interactie tussen natuur en mens. Die evolutie laat zich lezen als een boeiende biografie, waarin verschillende disciplines – geografie, archeologie, historisch onderzoek – elkaar ontmoeten. In het boek wordt ruim aandacht besteed aan de middeleeuwen, vooral op basis van primaire bronnen. Een mijlpaal in het genre van de landschapsbiografie in Vlaanderen, vlot geschreven en rijkelijk geïllustreerd.

Het boek wordt op 30 juni voorgesteld tijdens een contactdag in Leuven, georganiseerd door het Centrum Agrarische Geschiedenis in samenwerking met het agentschap Onroerend Erfgoed, de provincie Vlaams-Brabant en de afdeling Geografie & Toerisme van KU Leuven. Naast de voorstelling van het boek kan je tijdens deze contactdag ook een expo bezoeken en lezingen van Vlaamse en Nederlandse experten volgen.

Voor meer informatie en inschrijving: https://www.valleienvertellen.be/nl/activiteiten/contactdag-valleien-vertellen

Geplaatst op

Lezing: ‘The Political Ecology of Charlemagne’

Ter gelegenheid van het tweejarig bestaan van de onderzoeksgroep SHOC aan de VUB, verwelkomt SHOC prof. dr. Andreas Malm (Lund University, Zweden) voor een uitzonderlijke lezing over de longue durée-geschiedenis van het kapitalisme en de ecologische fundamenten ervan. Op 19 mei, van 18u tot 20u bent u welkom voor dit seminarie “The Political Ecology of Charlemagne – Or, What, if Anything, is Special about Capitalism?” Het seminarie gaat door aan de Vrije Universiteit Brussel, Pleinlaan 2 te Elsene, in gebouw I.0.01. In onderstaande bijlage vindt u verdere informatie over dit seminarie. Inschrijven is verplicht via deze link.

Andreas MalmDownloaden
Geplaatst op

Positie doctoraatsonderzoeker Protest en gender

Binnen het project Women and Popular Protest in the Low Countries loopt een vacature voor een doctoraatsonderzoeker (joint PhD Universiteit van Amsterdam – KULeuven). Dit project onderzoekt welke politieke acties vrouwen in de laatmiddeleeuwse en vroegmoderne Nederlanden ondernamen en welke mogelijkheden zij hadden om het politieke beleid in steden te veranderen.

Hoe voerden vrouwen protest? Waarom? En was hun handelen succesvol? Als doctoraatsonderzoeker bestudeer je het zestiende-eeuwse protest in de Zuidelijke Nederlanden aan de hand van kronieken, petities, vonnissen en inquisitie-verslagen van opstanden in Gent, Mechelen en Antwerpen. In nauwe samenwerking met een andere promovendus die werkt over de Noordelijke Nederlanden, zal je op zoek gaan naar patronen in de politieke ideeën van vrouwen. Je voert onderzoek naar hun strategieën om die ideeën publiekelijk kenbaar te maken en evalueert de afloop van hun politieke acties. Hiermee voeg je een innovatieve bijdrage toe aan de geschiedenis van democratie.

De promotoren zijn Maartje van Gelder (UvA) en Jelle Haemers (KULeuven) en het project gaat bij voorkeur van start op 1 september 2026. Solliciteren kan tot 7 juni.

Meer informatie over de vacature en de modaliteiten voor sollicitatie, kan je vinden op deze webpagina.

Geplaatst op

Congres van Brussel, 20-23 augustus 2026

Van donderdag 20 tot zondag 23 augustus 2026 organiseert de Société Royal d’Archéologie de Bruxelles in het Paleis der Academiën het Congres van Brussel (12e congres van de Vereniging van Franstalige Kringen voor Geschiedenis en Archeologie van België / 59e congres van de Federatie van Kringen voor Archeologie en Geschiedenis van België). Bijdragen worden verdeeld over twaalf thematische secties:

  • Archeologie
  • Politieke geschiedenis, militaire geschiedenis en internationale betrekkingen
  • Economische en sociale geschiedenis
  • Geschiedenis van de instellingen en het recht
  • Geschiedenis van religies en filosofische stromingen
  • Geschiedenis van wetenschappen en technieken
  • Geschiedenis van het milieu en ruimtelijke ordening
  • Genealogie en familiegeschiedenis
  • Kunstgeschiedenis
  • Mondeling en immaterieel erfgoed, folklore
  • Archieven en bibliotheken
  • Roerend erfgoed en musea

Praktische inlichtingen en informatie over inschrijving is terug te vinden op de website van het congres. Wie graag wil bijdragen met een paper, kan zo snel mogelijk contact opnemen met Francoise Vigot (fvigot@srab.brussels). Bijdragen in het Nederlands zijn welkom!

Geplaatst op

Lezing “Het Toreken, zeldzaam symbool van middeleeuwse democratie?”

Na de lezing door Jelle Haemers over het Rabot, organiseren Masereelfonds Gent en Trefpunt opnieuw een voordracht over een bedreigd stuk historisch Erfgoed in Gent. Ditmaal neemt em. Prof. dr. Marc Boone, voorzitter van de MGOG, ons mee in het verhaal over het Torreken. Het Toreken is een van de weinige nog overgebleven ambachtshuizen in de stad Gent, een getuige van een zeldzame en opmerkelijke vorm van politieke participatie ‘van onderen uit’ die de stad Gent met een aparte politieke cultuur heeft gezegend en die de ruggengraat vormde van de Gentse weerbarstigheid tegen elk vorstelijke gezag, dat van Vlaamse graven, Bourgondische hertogen en Habsburgse vorsten. De lezing gaat door op 20 mei vanaf 19u30 in de concertzaal naast Trefpunt, Walter de Buckplein 5. Inschrijven kan via deze link.