Author Archives: Micol Long

Working women in pre-industrial Europe. Perspectives on the gendering of urban labour markets (Leuven, 14-15 November 2019)

Scholars have long been debating whether a decline in women’s economic agency took place from the Late Medieval or Early Modern period onwards and what its chronology looked like.
Furthermore, historians have argued for a difference in women’s economic opportunities between southern and north-western Europe. Divergent juridical and demographic structures supposedly gave northern women more possibilities for agency than southern women. However, several case studies have shown deviations from these two models. This workshop aims to bring together scholars working on gender and work to compare different regions of Europe and various labour types, spanning both the Middle Ages and the Early Modern period. In doing so, this workshop wants to discuss what factors shaped women’s work and wants to further the debate on women’s positions in urban labour markets, the impact of craft guilds, and the importance of gender on the informal markets.

We invite papers on women’s economic possibilities and especially encourage proposals that
include geographical and chronological comparisons and/or compare different types of work.
Themes may include, but are not limited to:
‐ Geographical and diachronic comparisons of women’s work
‐ The domestic production unit in urban economies
‐ The gendering of urban economic space
‐ Women’s presence on the informal markets and in craft guilds
‐ Methodological papers and reflections on (changing) definitions of work, economic agency,
informal markets, family economies in a medieval and early modern context.

The workshop will include papers from Prof. Anne Montenach (University of Aix-Marseille), Prof.
Ariadne Schmidt (University of Leiden), and Prof. Danielle van den Heuvel (University of

The language of communication during the workshop will be English. Proposals for 20-minute
presentations should be sent to Nena Vandeweerdt ( by 15 April 2019. Please include an abstract of max. 400 words, 4 keywords, and a short cv (max. 1 page). The participants will be notified by 15 May 2019.

Organisation: Nena Vandeweerdt and Heleen Wyffels (KU Leuven)
Scientific comittee: Prof. Violet Soen (KU Leuven), Prof. Jelle
Haemers (KU Leuven), Prof. Jesús Ángel Solórzano Telechea
(Universidad de Cantabria)

Transnationalité à la cour, Université de Liège, 21-22 mars 2019

Transnationalité à la cour / Transnationalism at Court

Université de Liège (Salle des professeurs), 21-22 mars 2019

The third Music and Late Medieval European Court Cultures project workshop

Programme provisoire

21 mars 2019

9h00 : Accueil des participants

9h15 : Mot d’accueil par Laure Fagnart (F.R.S.-FNRS/ULiège)

9h20 : Karl Kügle (University of Oxford) – Introduction

9h30 : Éloïse Adde & Michel Margue (Université de Luxembourg) – Des cours transnationales ? Quelques réflexions d’ordre conceptuel et méthodologique à partir de l’étude des cours royales et impériales des Luxembourg (xive s.)

10h15 : Nicola Morato (ULiège) – La tradition textuelle en tant que réseau socioculturel. Le cas des romans arthuriens en prose

11h00 : Pause-café

11h30 : Alain Marchandisse (F.R.S.-FNRS/ULiège) – Réseaux matrimoniaux à la cour de Bourgogne. Quelques considérations

12h15 : Dîner

14h00 : David Murray (University of Oxford) – The Monk of Salzburg and the European song traditions of Later Medieval Europe

14h45 : Laura Slater (University of Oxford) – Material Objects and the Art History of Transnational Court Cultures: Opus Anglicanum and the Counts of Namur

15h30 : Pause-café

16h00 : Mario Damen (Universiteit van Amsterdam) – Huizinga again? The Nobility and the Court of the Dukes of Burgundy


22 mars 2019

9h30 : Rita Schlusemann (Freie Universität Berlin) – Dutch Literature in the Regions of the Rhine and Neckar

10h15 : Eva Pibiri (Université de Lausanne) – Transferts et influences à la cour de Savoie: de l’Angleterre à la France (xiiie-xve s.)

11h00 : Pause-café

11h30 : Karl Kügle (University of Oxford) – Transnational Ecclesiastics: The Case of Peter of Candia

12h15 : Dîner

14h00 : Christophe Masson (University of Oxford) – Avignon pendant le Grand Schisme d’Occident, un creuset de cours transnationales

14h45 : Jane Gilbert (University College London) – Agential Realism and Medieval Literature

15h30 : Pause-café

16h00 : Éric Bousmar (Université Saint-Louis-Bruxelles) – Closing remarks / Conclusions


De brochure  kan hier gedownload worden: Programme provisoire

CfP “Music and Late Medieval European Court Cultures Faculty of Music” (Oxford, 26-27 September 2019)

Late medieval European court cultures have traditionally been studied from a mono-disciplinary and national(ist) perspective. This has obscured much of the interplay of cultural performances that informed “courtly life”. Recent work by medievalists has routinely challenged this, but disciplinary boundaries remain strong. The MALMECC project therefore has been exploring late medieval court cultures and the role of sounds and music in courtly life across Europe in a transdisciplinary, team-based approach that brings together art history, general history, literary history, and music history. Team members explore the potential of transdisciplinary work by focusing on discrete subprojects within the chronological boundaries 1280-1450 linked to each other through shared research axes, e.g., the social condition of ecclesiastic(s at) courts, the transgenerational and transdynastic networks generated by genetic lineage and marriage, the performativity of courtly artefacts and physical as well as social spaces, and the social, linguistic and geographic mobility of court(ier)s.


Illumination of a castle in September

Image: Frères Limbourg, “Septembre”, Les très riches heures du duc de Berry (Chantilly, Musée Condé, Ms 65, fol. 9v).

Since the inception of the project, the MALMECC team have conducted an international project workshop dedicated to methodological innovation in late medieval studies (2017), and a series of  international study days (2018-19), focussing on late medieval ecclesiastic courts, late medieval multilingualism and cultural exchanges across linguistic boundaries, and cardinals’ and papal households of Avignon as transcultural hubs. A fourth international study day probing the transnational qualities of courtly life in north-western Europe is scheduled for March 2019 in Liège (Belgium).

In the project conference, we hope to unite as many strands of court studies as possible and invite speakers from any discipline engaged with the long fourteenth century (c. 1280-1450) to join us in exploring phenomena of late medieval courtly life from a transdisciplinary angle. Submissions for papers may address (but need not be limited to) one or several of the following thematic strands:

– New and unusual methodological approaches to the study of European courts and court cultures

– Blurring anachronistic boundaries set by modern scholarship

– Consciously exploring the interstitial spaces of the sacred-secular, courtly-urban-rural, virtuous-obscene, courtly-uncourtly-pastoral

– Forging links between liturgy, sound/music and space/architecture

– Music and the senses at court

– Space and place, visibility and invisibility, hearing and overhearing, silence and noise in late medieval courtly life

– Gender, genealogies, sexualities, marriage and celibacy at secular and ecclesiastical courts

– Court careers, courtly roles and their performativity

– Court communications: speech and language, multilingualism, speaking and singing, crimes of speech and slander

– Patronage, performance and cultural productions at courts: art, literature, music and entertainment, courtly diversions and their audiences

– Memory, identity and lineage

– Courtly ecologies of sounds, bodies, materials, identities, power

– Economics of the court; the court and the city; the court and the countryside

– The geography and limits of the court: boundaries, definitions, territories, institutions

– Courtly alterity: courtly discourses on race, sexuality, (social) differences and disability

– European courts and court studies in a global context


Please send abstracts of 250-400 words to Martha Buckley, project support coordinator ( Deadline: 5 May 2019.

See also the website:

Vacaturebericht voor twee doctorandi (Jan Dumolyn)

Jan Dumolyn, Vakgroep Geschiedenis UGent (Henri Pirenne Instituut voor Middeleeuwse Studies) is op zoek naar twee doctorandi (Phd-studenten).

Kandidaten kunnen solliciteren tot 1 mei 2019. Ook veelbelovende master-studenten die op dat moment hun diploma nog niet behaald hebben, komen in aanmerking.

De geselecteerden zullen vanaf 1 augustus of desgewenst later in dienst kunnen treden van de UGent. Het betreft een voltijdse aanstelling van 2 maal 2 jaar als doctoraatsbursaal. Als personeelslid van de UGent kan u rekenen op een aantal voordelen, zoals 38 dagen vakantieverlof, fietsvergoeding, terugbetaling van uw abonnement op openbaar voor vervoer voor woon-werkverkeer, ecocheques en een ruim opleidings- en vormingsaanbod

  1. Een positie van doctoraatsbursaal gefinancierd door een GOA-project (geconcerteerde onderzoeksactie, toegekend door het Bijzonder Onderzoeksfonds van de UGent) High Tide – Low Tide. Bruges’ late-medieval harbour system as a maritime cultural landscape (promotoren Wim De Clercq, archeologie, Stephen Louweye, geologie en Jan Dumolyn).

U onderzoekt het historisch luik in een interdisciplinair project met betrekking tot de vorming van het commerciële landschap in het middeleeuwse Zwin-landschap en de handelsmetropool Brugge. Uw onderzoek is specifiek gericht op de import van bulkgoederen in middeleeuws Vlaanderen, ten behoeve van de artisanale industrie en de voedselvoorziening van de stedelijke bevolking.

U hebt een goede kennis van paleografie, middeleeuwse archiefdocumenten, Middelnederlands, Middelfrans en Middeleeuws Latijn (het is zinloos te kandideren indien u niet vooraf over deze technische capaciteiten beschikt, of deze op zeer korte termijn kan bijspijkeren). Daarnaast beschikt u over de nodige onderzoekscapaciteiten, beheerst u het Engels uitstekend en hebt u een minstens passieve kennis van het hedendaags Frans en Duits.

U bent bereid periodes door te brengen in buitenlandse archieven en binnen een interdisciplinair team te functioneren.

  1. Een positie van doctoraatsbursaal gefinancierd door een project van het FWO-Vlaanderen Litigation strategies and the law of commerce in later medieval Bruges (Co-promotor Dave De ruysscher, VUB) Het betreft een dubbeldoctoraat aan de UGent (de hoofdinstelling waar u het meest tijd zal doorbrengen) en de VUB.

U onderzoekt het laatmiddeleeuwse handelsrecht in Brugge. U zal zich bekwamen in de zowel bronnen van de stedelijke als van de vorstelijke rechtspraak. U ontwikkelt zich tegelijk als economisch historicus/a (onder begeleiding van Jan Dumolyn) en rechtshistoricus/a (onder begeleiding van Dave De ruysscher en Dirk Heirbaut).

U hebt een goede kennis van paleografie, middeleeuwse archiefdocumenten, Middelnederlands, Middelfrans en Middeleeuws Latijn (het is zinloos te kandideren indien u niet vooraf over deze technische capaciteiten beschikt, of deze op zeer korte termijn kan bijspijkeren). Daarnaast beschikt u over de nodige onderzoekscapaciteiten, beheerst u het Engels uitstekend en hebt u een minstens passieve kennis van het hedendaags Frans en Duits. Kennis van instellingen- en/of rechtsgeschiedenis is een plus.

U bent bereid periodes door te brengen in buitenlandse archieven en binnen een interdisciplinair team te functioneren.

Voor beide functies kan u een gemotiveerde sollicitatiebrief, een curriculum vitae en andere relevant materiaal zoals kopies van puntenlijsten en diploma’s opsturen naar

CfP “Activité historienne et appartenance urbaine en Europe et dans les mondes islamiques, du XIIIe au XVIIIe siècle” (17-18 oktober 2019

Ce colloque vise à appréhender toute la gamme des socialisations possibles de l’activité d’écrire sur le passé dans les villes des sociétés médiévales et modernes, tant en Europe que dans les mondes islamiques. On entend ici, en effet, l’activité historienne au sens large : chroniques, histoires de villes, de sanctuaires, de monuments, notations dans des registres de villes ou de communautés, livres de famille italiens ou allemands, journaux individuels, généalogies, mémoires, inscriptions sur des monuments pérennes ou éphémères, en somme tout écrit fixant un récit du passé, à partir du moment où s’y trouve engagé un rapport à la ville. Il faut y inclure aussi les pratiques d’archivage et les pratiques de collection qui peuvent accompagner la réalisation d’écrits sur le passé.

Lors du colloque, on voudrait conjoindre dans l’analyse les histoires patentées et bien d’autres écrits dans lesquels on trouve des récits historiques – mais qui ne se présentent pas obligatoirement comme tels. On s’intéressera du reste tout particulièrement, dans ces écrits, aux modalités de définitions de l’activité historienne, à ses procédures de légitimation, ainsi qu’à la mobilisation éventuelle, qu’elle soit implicite ou explicite, d’autres travaux historiques. L’élargissement du spectre des écrits pris en compte rend possible l’observation de la circulation des textes, des références, des modèles au sein même de l’espace urbain, sans présupposer que cette circulation se ramène à la diffusion de pratiques savantes à d’autres éléments du corps social.

Depuis une quarantaine d’années et les propositions fondatrices de Roger Chartier et Armando Petrucci, les historiens ne cessent de mettre en lumière combien les sociétés urbaines à partir du Moyen-Âge ont été modelées par une culture écrite qui imprime sa marque aussi bien sur l’organisation politique que sur la vie économique, sociale et culturelle citadine. Cette culture écrite, liée aux échanges commerciaux, aux développements d’appareils de pouvoirs qui sécrètent des administrations, et à un fort encadrement ecclésiastique, qui implique entre autres le développement de l’offre éducative, a permis à des fractions substantielles quoique minoritaires de la population urbaine – notables puis couches supérieures de l’artisanat par la suite – l’accès à l’alphabétisation et à la maîtrise des codes qui permettent d’envisager la production de récits sur le passé. Cette culture écrite ne saurait être réduite à ce que les historiens ont pris l’habitude d’appeler les « écritures pragmatiques » – écrits de gestion, actes notariés – par différenciation d’avec la culture savante. Bien que les villes n’y soient pas dotées d’institutions propres et que l’alphabétisation y soit moins développée qu’en Europe, le monde musulman des époques médiévale et moderne connaît des processus sans doute comparables.

Aussi s’agit-il avec ce colloque de considérer l’activité historienne comme une ressource mobilisée par des individus, des communautés, et des institutions, dans le cours de la vie sociale des cités. On cherchera, au travers des communications, à rassembler le plus de connaissances possibles sur la sociologie des scripteurs, les enjeux qui président à leurs écrits, les lieux – sociaux, ou scripturaires – dans lesquelles des histoires sont inscrites de manière privilégiée – jusque, parfois, dans les registres des notaires, certains tenant chronique à même les répertoires de leurs actes. On vise par là à comprendre les modalités réciproques de fabrication des identités urbaines et des identités sociales de ces scripteurs, et à mesurer la place que tient cette activité historienne dans les dynamiques urbaines. On s’intéressera aussi aux liens entre l’histoire telle qu’elle s’écrit en ville et d’autres foyers – monastiques, aristocratiques, curiaux – d’historiographie.

Ce colloque est organisé par le CHISCO de Nanterre et l’équipe Pouvoirs, savoirs et société de l’université Paris 8, dans le cadre d’un appel à projets du labex Les Passés dans le présent.


Comité d’organisation :

Anne Bonzon, Boris Bove, Franck Collard, Emmanuelle Tixier du Mesnil, Caroline Galland, Benjamin Lellouch, Nicolas Schapira


Les propositions de communication seront envoyées en fichier joint à l’adresse suivante : avant le 15 février 2019.


y accéder en se connectant sur la page d’accueil de google (gmail en haut à droite).

Le mot de passe est le suivant : Paris8Nanterre

Lezing Mariken Teeuwen “Martianus Capella in Gent: laatantiek Afrika in de wereld van het middeleeuwse klooster” (12 Februari, 20 u)

Op dinsdag 12 Februari 2019 organiseert de vzw In Monte Blandinio een avondlezing.  Prof. Mariken Teeuwen  (Huygens ING, Universiteit Utrecht) geeft een lezing getiteld ‘Martianus Capella in Gent: laatantiek Afrika in de wereld van het middeleeuwse klooster’:

Martianus Capella’s De nuptiis Philologiae et Mercurii  (Over het huwelijk van Philologia en Mercurius) is een fascinerende tekst: het is een handboek uit de vijfde eeuw over de zeven Vrije Kunsten dat de Grieks-Latijnse pre-christelijke geleerde traditie weerspiegelt, gesteld in het gekunstelde Latijn dat de laatantieke geleerde cultuur van Romeins Noord-Africa kenmerkt. Over de auteur weten we weinig, behalve dat hij in Carthago actief was in de vijfde eeuw, en dat hij een boek schreef waarin het christelijke wereldbeeld (dat intussen dominant was) geheel en al onvermeld blijft. Dit boek vat de geleerde traditie samen op het terrein van de grammatica, retorica, dialectica, meetkunde, wiskunde, sterrenkunde en de muziek zoals die uit het Grieks aan de Romeinse wereld is overgeleverd, en hult de geleerde stof in een rijk opgetuigd Grieks-mythologisch geheel.

In de moderne tijd is het werk van Martianus vaak neerbuigend besproken: Martianus was geen groot licht, hij reeg autoriteiten aaneen zonder al te veel begrip van de geleerde inhoud en hij deed dit in een extravagante, over-the-top stijl. In de middeleeuwen, echter, genoot het werk een bijzonder grote populariteit. In de negende-eeuwse kopieën is de tekst meestal voorzien van uitgebreide commentaren op allerlei aspecten van de tekst: zowel de taal, als de wetenschappelijke inhoud, als de dichtvormen, als de mythologische en Grieks-filosofische setting. In deze voordracht zal ik ingaan op die commentaartradities, de aard, omvang en inhoud van de commentaren, de technieken die men gebruikte om de lezer door de stof te leiden, etcetera. Ik doe dit aan de hand van twee handschriften waarvan we weten dat ze in de ieder geval in de elfde eeuw, ten tijde van Abt Wichard, in Gent waren: Vaticaanstad, Biblioteca Apostolica Vaticana, 1987 en Leiden, Universiteitsbibliotheek, BPL 88.

In diezelfde tijd en ook later waren er in Gent meer handschriften met klassieke en laat-klassieke teksten. In het tweede deel van de voordracht zullen we ook naar enkele andere Gentse handschriften kijken, om zo een indruk te krijgen van de rijke intellectuele activiteit in het klooster.

De lezing (in het Nederlands) vindt plaats in het Blandijn, Auditorium 1 (Jan Broeckx) en gaat van start om 20 uur.

CfP ‘Sound and Silence in the Medieval and Early Modern World’ (Dublin, 26-28 April 2019)

On 26-28 April 2019, Trinity College Dublin will be hosting the annual Borderlines conference. The conference is in its 23rd year and attracts a large number of medievalists and early modernists from Europe and further afield.

This year’s theme is ‘Sound and Silence in the Medieval and Early Modern World’. While the concept of silence may seem antithetical to expression, a knowledge of the elements that serve to either silence narratives or aid in their articulation is integral to understanding any artistic or literary production and the culture from which it originates. In the medieval and early modern periods, silence was inextricably linked to prevailing ideas and ideologies – both religious and secular. The role of sound in the music, prose, and poetry of these periods is also crucial to the proliferation of ideas. Analyses of the roles that sound and silence play in literature and other forms of expression are thus vital to understanding the social, cultural, aesthetic, and political environments in the medieval and early modern world.

We invite abstracts of no more than 300 words for 20-minute papers focussing on one or both concepts. The deadline for abstracts is Monday 4th February 2019.

Abstracts should be submitted via the ‘Submit Your Abstracts’ link on our website

Any questions or queries can be addressed to

Nieuwe workshop ‘Transkribus’, 8 Februari 2019, Antwerpen

After a very successful Transkribus workshop at the UGent in September, we are organising another Transkribus workshop at the University of Antwerp on Friday 8 February 2019. The aim of this workshop is to offer a hands-on Transkribus session of three hours. It will be delivered by Dr. Louise Seaward (University College London) of the Bentham Project<>.

Transkribus is a free and open platform for automated recognition, transcription and searching of historical documents, using Handwritten Text Recognition (HTR) and Optical Character Recognition (OCR). The workshop is aimed at scholars who are involved in the transcription and editing of historical documents. It already has promising results, as the Bentham project has already reached a 95% recognition-rate on printed texts from the 18th century. Hence our aim to offer some necessary first training to get to grips with the platform and the technology to be able to use and to apply it in our own research.

Participation is not limited to a specific university. Registration is free, but please register by sending an email to Please indicate whether you want to register for the morning session (9-12) or the afternoon session (13-16). You will need to bring your own laptop to this workshop.

Please note that the number of participants is limited and registrations will be accepted in the order of arrival. We will work with a waiting list and if there is enough interest, we will soon organise another workshop. Let us know if you do not want your data to be stored for this purpose.

Masterclass “Pieter Bruegel the Elder and his Predecessors: Culture and Visual Arts in the Late 15th and 16th Centuries” (Brussels, 25 januari 2019)

Masterclass Poster

Pieter Bruegel the Elder and his Predecessors: Culture and Visual Arts in the Late 15th and 16th Centuries

Masterclass with Reindert FALKENBURG (NYU, Abu Dhabi) & Michel WEEMANS (ENSA, Bourges)
25 January 2019
Brussels, KU Leuven Campus Brussel
Van Genechtenzaal


09.30 Introduction
09.40 Jamie EDWARDS (University of Birmingham), Bruegel the Elder’s Scripture Reanimated? Bruegel the Elder’s 1566 Census at Bethlehem.
10.20 Lisa KONING (University of Winchester), Ekphrastic Inspiration for a Writer: Bruegel’s Depictions of Life during the 16th Century.
11.00 Coffee break
11.20 Pachomius MEADE (University of Missouri), Sacred and Sinister Touch in Netherlandish Epiphany Altarpieces.
12.00 Wendy WAUTERS (KULeuven), De beroering van de religieuze ruimte – Een iconologische studie van ornamenta sacra in de Antwerpse OLV-kathedraal.
12.40 Lunch
14.00 Gaylen VANKAN (ULiège), Circulation et usages de l’image dans les anciens Pays-Bas au XVIe siècle. Réflexions autour de Jan Swart van Groningen.
14.40 Daan VAN HEESCH (KULeuven), Bruegel across Modes and Materials. Thoughts on a Painted Palace in Sixteenth-Century Segovia.
15.20 Coffee break
15.40 Maarten BASSENS (KBR/KULeuven), A Matter of Letters. A Re-examination of Bruegel’s Print Editions from a Typographical Point of View.
16.20 Ruben SUYKERBUYK (UGent), Visual Discourses on Idolatry in the Low Countries (c. 1520-1585).
17.00 Final remarks

People interested to attend can register by emailing to or


Réseau des Médiévistes Belges de Langue Française
Vlaamse Werkgroep Medievistiek

The flyer can be downloaded here.

Lezing “Bruegel: onderwerp van speculatie en valkuilen van zien” (Brussels, 24 januari, 18 uur)


De landschapskunst van Bruegel neemt haar toeschouwer mee op een visuele en mentale zoektocht naar de zichtbare wereld, die leidt naar het rijk van het onzichtbare. De lezing zal dit fundamentele kenmerk van Bruegels kunst benadrukken. De werken van Bruegel, zoals gesuggereerd wordt door Reindert Falkenburg en Michel Weemans, zijn opgevat als een oefening van het kijken: ze zijn het onderwerp van speculatie en valkuilen van zien. Lezing in het Engels, met simultane vertaling naar het Frans.

Reindert Falkenburg (New York University Abu Dhabi) en Michel Weemans (École nationale supérieure d’art, Bourges) analyseren de visuele processen die Bruegel aanwendt om onze
manier van kijken uit te dagen en te verstoren.

Op initiatief van burgemeester Éric Tomas en het schepencollege van Anderlecht in samenwerking met: le Réseau des médiévistes belges de langue française, Vlaamse Werkgroep Medievistiek & het Masereelfonds

Maison d’Érasme – Erasmushuis
Rue de Formanoir 31 de Formanoirstraat, Bruxelles 1070 Brussels

Toegang gratis mits plaatsbespreking. Inschrijving online: – 02.521.13.83

De brochure  kan hier gedownload worden: Invitation_Bruegel_24.01.2019